Acı Biber Neden Acıdır ?


91 Paylaşım
main acıbiber

Acı Biberler Neden Acı Olurlar?

Ülkemizde acı biberin ağzını yakmasından hoşlanıp, onu iştahla yiyen binlerce kişi var. İnsanlardan başka biberleri böyle iştahla yiyen bir memeli hayvan henüz bilinmiyor. Bu yazımızda acı biberin ağzımızda nasıl acı hissini bıraktığını ve onun neden acı olduğuna değineceğiz.

acı biber

Acı biberin bizde bıraktığı etkinin temel sebebi içinde bulunan “kapsaisin” maddesidir. Bu madde ağzımızda bulunan ve ana görevi sıcak maddelere karşı uyarı vermek olan “TRPV1” reseptörünü uyarır. Bu reseptör uyarıldığı zaman beyine “Çok sıcak!” komutu gider. Yani sadece sıcak maddelerin uyarabildiği bu reseptörü “kapsaisin” de uyarır. Bu yüzden acı bir şey yediğimizde ağzımız yanar ve vücut ısımız yükselir. Kapsaisin yağda çözünebilen bir madde olduğundan acı yediğimizde su yerine ayran içmek daha fazla işimize yarar. Çünkü ayranın içinde yağ vardır ve bu yağ kapsaisini çözebilir. Su sadece soğukluğundan dolayı anlık bir rahatlama getirir.

Peki acı biberler neden acıdır?

Acı biberler aslında bir bitkinin meyvesi, içindeki çekirdeklerde o bitkinin tohumlarıdır. Yani biberin bir şekilde cezbedici olması gerekir ki hayvanlar tarafından yenilip tohumları dışkı halinde doğaya yayılabilsin. O halde neden acı biber içindeki madde ile hayvanları rahatsız ediyor?

Yapılan araştırmalar bize bu çelişkiyi güzel bir şekilde açıklıyor. Araştırmaya göre memeli hayvanlar biberden rahatsız oluyor ama kuşlar olmuyor. Tabi hemen aklımıza, neden bu acı biberlerin memeli hayvanları hedef aldığı sorusu geliyor. Devam eden araştırmalar aslında memeli hayvanların sindirim sisteminin, acı biberin içindeki tohumları parçaladığını ama kuşlarınkinin parçalamadığını söylüyor. Yani acı biber kuşları rahatsız etmeden memeli hayvanları başından savmak istiyor olabilir.

Biberler aynı zamanda acı olma özelliğini kullanarak mikroplara karşı da savaşıyor. Araştırmacılar aynı bölgedeki bazı biberlere bakıyor ve bazılarının acı, bazılarının acı olmadığını  görüyor. Biberler incelendiğinde, üzerinde mantar olduğu anlaşılıyor. Araştırmacılar, üzerinde mantar olan biberin olmayana göre daha az acı olduğunu görüyor. Yani kapsaisin, yapısıyla biberdeki mantar oluşumunu engelliyor.

Acıbiber üzerinde yayılan mantar

Kapsaisinin, bitkiye bu denli yardım etmesine rağmen neden tüm acı biberler acı değil? Sorusu aklımıza geliyor. Kapsaisinin  üretiminin bitkiye bir maliyeti var. Bitkinin kalınlaşmasını sağlayan madde ile kapsaisinin üretiminde kullanılan maddeler aynıdır. Örneğin etrafta mantar tehdidi yoksa bitki, böcekler için kapsaisin üretmek yerine çeperini kalınlaştırıp daha avantajlı bir konuma geçiyor.

Biberin acı olma özelliğini ortamın kurak veya yağışlı olması da etkiliyor. Mantarların nemi sevmesinden dolayı yağışlı bölgelerde yetişen biberler daha acı olmaktadır. Nemli ortamı seven mantar daha hızlı yayılıyor ve biber de buna karşılık Kapsaisin üreterek cevap veriyor. Kapsaisin ürettiren genler aynı zamanda bitkide daha fazla havalandırma deliği açtığından su buharlaşmasını da arttırıyor. Kurak ortamda su tutmak isteyen biber bunu istemediğinden dolayı da kapsaisin üretmeyerek acısız oluyor.

Bitkinin acı olması, onun hayatta kalması ve çoğalması için çok önemli bir adaptasyondur. Biz yemeyelim diye böyle bir silaha başvursa da, acı biberi hala sıklıkla tüketiyoruz ve yazının başında da söylediğim gibi hala bunun geçerli bir sebebi yok. Kulağa ürpertici gelse de en mantıklı sebebin güvenli mazoşizmden kaynaklı olduğu savunuluyor. Yani biberin acısı bir zarar vermeden, bu mazoşist duyguları güvenli bir şekilde tatmin ediyor.


Arkadaşlarınla paylaş!

91 Paylaşım

What's Your Reactıon?

Kızgın Kızgın
1
Kızgın
Üzgün Üzgün
0
Üzgün
Komik Komik
0
Komik
Sevgi Sevgi
0
Sevgi
Şaşkın Şaşkın
0
Şaşkın
WTF WTF
0
WTF

0 Yorum

Send this to a friend