Evreni Yok Etmenin 3 Yolu


238 Paylaşım
yok oluş

Evreni Yok Etmenin 3 Yolu

Evren bir gün ölecek, ama neden? Nasıl? Evren sonsuza kadar ölü mü kalacak? Öncelikle, evren genişlemektedir. Bununla da kalmayıp genişlemesinin oranı da artmaktadır. Sebep: Karanlık enerji. Karanlık enerji son derece acayip bir fenomendir.

Dark Energy Space GIF

Bilim insanları karanlık enerjinin bütün evreni kapladığına inanmaktadırlar. 1998 senesine kadar evrenin, havaya attığımız topun yere düşmesine sebep olan fizik kanunlarıyla işlediğini düşünüyorduk havaya attığımız top bir noktadan sonra aşağı düşmeye başlar ancak evrenin genişleme oranı artmaktadır. Bu da havaya atığımız topun olabildiğince uzağa devamlı hızlanarak gitmesine benzer. Peki bu hızlanma neden kaynaklanıyor? Tam olarak bilmiyoruz ve buna ‘karanlık enerji’ diyoruz. Kara enerji ilk kez Einstein tarafından ortaya atılmış ama daha sonra Einstein bunun saçma bir fikir olduğunu düşünüp vazgeçmiştir. Astrofizikçiler artık bunun mantıklı bir açıklama olduğunu kabul etmektedir ancak problem şu ki karanlık enerjinin doğası hakkında hiçbir şey bilmiyoruz.

albert einstein

Birçok teori vardır ve bu da bizi evrenin sonu hakkında üç farklı senaryo ile baş başa bırakır.

1# Büyük Yırtılma

Evren doğuşundan itibaren sürekli olarak genişlemektedir. Açıklayamadığımız bir şeklide her yerde uzay eşit olarak oluşmaktadır. Galaksiler aralarındaki uzay genişledikçe birbirlerinden uzaklaşır Galaksilerin kapladığı uzay da aynı zamanda genişlemektedir ama Galaksilerin kütle çekimi çok güçlü olduğu için dağılmayıp bir arada kalırlar. Büyük yırtılma senarsyosunda evrenin genişlemesinin hızı öyle bir noktaya gelir ki artık kütle çekimi bu etkiye karşı koyamaz. Sonuç büyük bir yırtılmadır. Başta, sadece galaksiler gibi çok büyük yapılar ayrışır çünkü tekil objelerin arasındaki uzay çok hızlı genişler. Daha sonra, karadelikler, yıldızlar ve gezegenler ölür. Kütleçekimleri onları bir arada tutmaya yetmez ve parçalarına ayrılırlar. Sonunda uzay ışık hızından daha hızlı genişlemeye başlar Artık atomlar da bundan etkilenip dağılırlar. Evren ışık hızından daha hızlı genişlemeye başladığında bir parçacık evrendeki başka bir parçacıkla etkileşemez hale gelir. Evren artık acayip ve zaman kavramanının olmadığı sonsuz sayıda başıboş parçacığın birbirine ulaşamayacağı bir evrene dönüşür.

büyük yırtılma

2# Isı Ölümü – Büyük Donma

Özetle, büyük yırtılma ile ısı ölümü arasındaki temel fark şudur: Evren sonsuza dek genişlemeye devam ederken ısı ölümü senaryosunda madde dağılmaz ve inanılmaz uzun ama sonlu bir sürede ışınıma uğrar. Peki bu nasıl oluyor?

Şimdi biraz dağınımdan ya da entropiden bahsedelim. Bütün sistemler en yüksek dağınım durumuna doğru evrilir, tıpkı Latte Macchiato kahvede olduğu gibi. Başlangıçta farklı ısıya sahip bölümler zamanla soğuyarak tek bir ısı seviyesine sahip bir bütüne dönüşür, tıpkı evrende olduğu gibi. Öyleyse, evren genişledikçe madde yavaşça çözünür ve yayılır. Bir noktada, yıldız oluşumuna yol açan bütün gaz bulutları tükenecek ve evren karanlığa bürünecektir trilyonlarca yıl içerisinde kalan yıldızlar, Hawking ışıması sebebiyle ölecek ve karadelikler dağılıp buharlaşacaklar. Bu tamamlandığında sadece oldukça seyrelmiş fotonlar ve ışık parçacıkları kalacak ve bunlar da daha sonra çözünecekler. Bu noktada evrendeki bütün etkileşimi sona erecek ve dağınım (entropi) en yüksek seviyesine ulaşacaktır. Evren artık sonsuza dek ölmüş olacaktır. Tabi ki oldukça uzun bir süre sonra teorik olarak yeni bir Big Bang’e yol açacak ”kuantum tünellemesi” denen bir olayla beraber ani bir entropi azalması olabilir.

büyük donma

3# Büyük Çöküş Ve Geri Dönüş

Bu en iyimser senaryodur. Evrende tahmin ettiğimizden daha az karanlık enerji varsa veya karanlık enerji zamanla azalırsa, kütleçekimi evrene hakim kuvvet haline gelecektir. Evrenin genişlemesi birkaç trilyon yıl sonra yavaşlayıp duracaktır ve sonra da tersine dönecektir. Galaksiler birbirlerine doğru geçmeye başlayacak ve evren küçülecektir. Daha küçük bir evren daha sıcak bir evren olacağı için ısı evrenin her yerinde birden artacaktır. Büyük çöküşten yüzbin yıl önce arkaplan ışıması birçok yıldızın yüzeyinden daha sıcak hale gelecektir. Bu da yıldızların fırına atılmasına benzer Büyük çöküşten dakikalar önce atom çekirdekleri parçalanacak ve dev karadelikler her şeyi yutacaktır En sonunda kara delikler evrenin bütün kütlesine sahip devasa kara deliklere dönüşecek ve büyük çöküşten az önce bütün evreni yutacaktır. Büyük sıçrayış teorisi evrenin sonsuz bir döngü içerisinde genişleyip çöktüğünü ve bunun geçmişte defalarca tekrar ettiğini iddia eder.

xponentialdesign GIF

Peki evrenin sonu gerçekten nasıl olacak? Şimdilik ısı ölümü en olası son gibi duruyor ama bu sonsuz ölüm hikayesinin asılsız olmasını ve evrenin tekrar tekrar başa dönmesini umuyoruz. Ne olacağını biz de bilmiyoruz, öyleyse en iyimser senaryonun doğru çıkacağını umalım.

Duvarların içinden geçebilmek mümkün mü? (Kuantum Tünelleme içerir)


Arkadaşlarınla paylaş!

238 Paylaşım

0 Yorum

Bu site spam'i azaltmak için Akismet'i kullanıyor. Yorum verilerinizin nasıl işlendiğini öğrenin..

Send this to a friend